Αρθρογραφία

Ο Γραμμένος Ε. Ευστάθιος είναι Δικηγόρος Αθηνών – Εργατολόγος και επισκέπτης Καθηγητής στο μάθημα «ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ» στο Διατμηματικό Μεταπτυχιακό «Διοίκηση Ανθρωπίνου Δυναμικού» του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Η Ψηφιακή Δήλωση Μεταβολής Στοιχείων Εργασιακής Σχέσης στο Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ αποτελεί πλέον το βασικό μέσο γνωστοποίησης κάθε μεταβολής που επέρχεται στους όρους εργασίας των εργαζομένων. Μεταξύ των συνηθέστερων μεταβολών συγκαταλέγεται η αλλαγή των αποδοχών, είτε αυτή προκύπτει από συμφωνία εργοδότη και εργαζομένου είτε από την εφαρμογή νομοθετικών ή συλλογικών ρυθμίσεων.

Η ορθή υποβολή της δήλωσης δεν αφορά μόνο τον χρόνο καταχώρισής της, αλλά και τη διαδικασία αποδοχής της μεταβολής από τον εργαζόμενο, καθώς το ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ ακολουθεί διαφορετική διαδικασία ανάλογα με τη νομική βάση της μεταβολής.

Μεταβολή αποδοχών κατόπιν ατομικής συμφωνίας

Όταν η μεταβολή του μισθού συμφωνείται μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου, πρόκειται για τροποποίηση ουσιώδους όρου της ατομικής σύμβασης εργασίας. Για τον λόγο αυτό, η σχετική Ψηφιακή Δήλωση Μεταβολής Στοιχείων Εργασιακής Σχέσης πρέπει να υποβάλλεται πριν από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της μεταβολής.

Στην περίπτωση αυτή δεν αρκεί μόνο η υποβολή της δήλωσης από τον εργοδότη. Απαιτείται επιπλέον η αποδοχή της μεταβολής από τον εργαζόμενο, προκειμένου να αποδεικνύεται ότι έχει λάβει γνώση και συναινεί στους νέους όρους της εργασιακής του σχέσης.

Η αποδοχή του εργαζομένου μπορεί να πραγματοποιηθεί με έναν από τους ακόλουθους τρόπους:

• μέσω της εφαρμογής myErgani,
• με επισύναψη σαρωμένου εγγράφου που φέρει την ιδιόχειρη υπογραφή του εργαζομένου,
• με έγγραφο υπογεγραμμένο μέσω της υπηρεσίας ηλεκτρονικής υπογραφής του Gov.gr,
• με οποιαδήποτε άλλη εγκεκριμένη ηλεκτρονική υπογραφή, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Η απαίτηση αυτή συνδέεται άμεσα με το γεγονός ότι η μεταβολή αποτελεί προϊόν συμφωνίας των μερών και όχι μονομερή εφαρμογή κάποιας υποχρεωτικής διάταξης.

Μεταβολή αποδοχών λόγω νόμου ή συλλογικής ρύθμισης

Διαφορετικό είναι το καθεστώς όταν η μεταβολή των αποδοχών δεν στηρίζεται σε ατομική συμφωνία, αλλά επιβάλλεται από το νόμο ή από άλλη κανονιστική πηγή δικαίου. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται ενδεικτικά:

• οι αυξήσεις που προκύπτουν από την αναπροσαρμογή του νόμιμου κατώτατου μισθού,
• οι αυξήσεις που προβλέπονται από συλλογικές συμβάσεις εργασίας,
• οι μεταβολές που επιβάλλονται από διαιτητικές αποφάσεις,
• οι μισθολογικές προσαυξήσεις που απορρέουν από τη συμπλήρωση τριετιών ή άλλων θεσμοθετημένων προϋποθέσεων,
• κάθε άλλη μεταβολή που προβλέπεται υποχρεωτικά από διάταξη νόμου ή κανονιστική πράξη.

Στις περιπτώσεις αυτές δεν απαιτείται προηγούμενη υποβολή της δήλωσης πριν από την εφαρμογή της μεταβολής. Αντίθετα, η επιχείρηση μπορεί να υποβάλει τη σχετική δήλωση εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία κατά την οποία πραγματοποιήθηκε η μεταβολή των αποδοχών.

Παράλληλα, δεν απαιτείται αποδοχή της μεταβολής από τον εργαζόμενο, καθώς η αλλαγή δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης ή συμφωνίας μεταξύ των μερών, αλλά εφαρμογή υποχρεωτικής νομοθετικής ή συλλογικής ρύθμισης.

Για τον λόγο αυτό, κατά την υποβολή της δήλωσης στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ, ο εργοδότης επιλέγει το ειδικό πεδίο «Αποδοχή δεν απαιτείται».

Συμπέρασμα

Συμπερασματικά, το κρίσιμο κριτήριο για τον χρόνο υποβολής της Ψηφιακής Δήλωσης Μεταβολής Στοιχείων Εργασιακής Σχέσης στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ είναι η αιτία της μεταβολής των αποδοχών. Όταν η μεταβολή προκύπτει από ατομική συμφωνία μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου, η δήλωση πρέπει να υποβληθεί πριν από την έναρξη ισχύος της μεταβολής και παράλληλα απαιτείται και η αποδοχή της από τον εργαζόμενο.

Αντίθετα, όταν η μεταβολή των αποδοχών επιβάλλεται από διάταξη νόμου, υπουργική απόφαση, συλλογική σύμβαση εργασίας, διαιτητική απόφαση ή άλλη κανονιστική ρύθμιση, δεν απαιτείται αποδοχή από τον εργαζόμενο. Στις περιπτώσεις αυτές ο εργοδότης επιλέγει κατά την υποβολή της δήλωσης το πεδίο «Αποδοχή δεν απαιτείται» και η δήλωση μπορεί να υποβληθεί εντός προθεσμίας τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία πραγματοποίησης της μεταβολής.

Το ανωτέρω πλαίσιο αποκτά ιδιαίτερη σημασία κατά τις περιόδους αναπροσαρμογής του κατώτατου μισθού ή εφαρμογής νέων συλλογικών συμβάσεων εργασίας, καθώς καθορίζει τόσο τις προθεσμίες όσο και τη διαδικασία που οφείλουν να ακολουθούν οι εργοδότες για την ορθή και εμπρόθεσμη ενημέρωση του πληροφοριακού συστήματος ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ.